Prognózy inflace klesají. Ekonomové zaskočeni.* 

Prognozy inflacji w dół. Ekonomiści dali się zaskoczyć.* 

Prognózy inflace klesají. Ekonomové zaskočeni.

Zdroj: https://businessinsider.com.pl/gospodarka/prognozy-inflacji-zaskoczyly-ekonomistow-co-dalej-z-cenami-w-polsce/y4jnwg5;  Připravil: Jacek Frączyk

Vzhledem k rozsahu překvapení v květnovém údaji o inflaci ekonomové Erste BP revidovali svou prognózu CPI pro rok 2026 směrem dolů. Snížili své předchozí odhady o ohromujících 0,5 procentního bodu.

Nejnižší prognózy počítaly s inflací v květnu na 3,4 %, zatímco konsensus naznačoval výrazný nárůst na 3,7 %. Ekonomové jsou ohromeni skutečnou mírou inflace a tím, co se stalo s cenami potravin, což způsobilo, že inflace klesla na 3,1 % místo aby vzrostla. První z nich již začali své prognózy revidovat. Analytici Erste BP se domnívají, že je nyní stále pravděpodobnější, že inflace zůstane po celý rok blízko 3,0 %. Dříve předpovídali průměrnou roční inflaci ve výši 3,5 %.

„Rozsah překvapení nás vedl k revizi celkové trajektorie inflace spotřebitelských cen pro rok 2026 směrem dolů. Nyní se zdá stále pravděpodobnější, že inflace zůstane po celý rok blízko 3 % (za předpokladu, že program CPN bude zachován do konce roku 2026 a ceny ropy postupně klesnou pod 90 USD), což by mohlo omezit ochotu Rady pro měnovou politiku zvažovat zvýšení úrokových sazeb,“ napsala Erste BP ve své zprávě. Ekonomové Erste BP poukazují na to, že inflace potravin v květnu byla slabší, než se očekávalo, a to především kvůli poklesu cen zeleniny, podpořenému vysokou sklizní v roce 2025.

„Poznamenáváme však, že riziko pro ceny potravin v nadcházejících měsících zůstává vzestupné, zejména vzhledem k probíhajícímu konfliktu na Blízkém východě. Hodnocení letošní sklizně ze strany Ústředního statistického úřadu, zveřejněné dnes, navíc naznačuje možný proinflační dopad na ceny potravin ve druhé polovině roku 2026,“ napsala banka ve své zprávě.

„Obtížné povětrnostní podmínky (sucho, jarní mrazy) zhoršily stav obilovin, řepky, zeleniny a ovoce, což vytváří riziko nižších výnosů a omezené nabídky,“ dodává se ve zprávě.

Podle ekonomů byl měsíční nárůst jádrové inflace v podstatě podobný jako v květnu 2025, kdy byl zaznamenán překvapivý pokles cen v dopravě, komunikacích a rekreaci.

„Nemůžeme potvrdit, zda za současným výsledkem stály stejné faktory, ale pokud ano, může to naznačovat změnu sezónního vývoje,“ zdůrazňují ekonomové.

Prognózy HDP a úrokových sazeb

O několik dní dříve zveřejnili ti samí ekonomové Erste prognózy pro Polsko. Předpovídají, že HDP letos poroste o 3,6 % a v příštím roce se meziročně zpomalí na 2,9 %.

Referenční sazba by měla zůstat na 3,75 % nejméně do prvního čtvrtletí roku 2027. Kurz zlotého vůči euru by měl zůstat na 4,25 PLN.

Předpovídají však nárůst míry nezaměstnanosti. Podle Ústředního statistického úřadu (GUS) to bylo v dubnu 6 %, ale prognóza počítá s 6,2 % do konce roku a 6,4 % do konce roku 2027.

Bohužel se očekává, že dluh země bude dále klesat. Prognóza uvádí 64,5 %. Poměr dluhu vládního sektoru k HDP by měl do konce roku 2026 dosáhnout 68,5 %, ale do roku 2027 by měl dosáhnout 68,5 %.

To je výrazně nad kritérii EU (60 %), ale existuje také riziko překročení ústavní hranice. Tato hranice je stanovena na 60 %, ale zohledňuje se jiná definice dluhu (PDP), která je o 10,8 procentního bodu nižší než dluh vládního sektoru. Podle této prognózy bychom do konce roku 2027 měli dluh PDP ve výši 57,7 % HDP, což by již spustilo preventivní mechanismy. Bude to volební rok.

Prognozy inflacji w dół. Ekonomiści dali się zaskoczyć.

Źródło: https://businessinsider.com.pl/gospodarka/prognozy-inflacji-zaskoczyly-ekonomistow-co-dalej-z-cenami-w-polsce/y4jnwg5;  Opracowanie: Jacek Frączyk

Ze względu na skalę zaskoczenia majowym odczytem inflacji ekonomiści Erste BP zrewidowali w dół swoją prognozę ścieżki CPI na 2026 r. Poprzednie szacunki obniżyli o aż 0,5 pkt proc.

Najniższe prognozy mówiły o inflacji 3,4 proc. w maju, a konsensus wskazywał na jej znaczący wzrost do 3,7 proc. Ekonomiści nie mogą wyjść ze zdumienia jak zobaczyli, ile inflacja wyniosła naprawdę i co się stało z cenami żywności, że dzięki nim inflacja spadła do 3,1 proc., zamiast wzrosnąć.

Pierwsi z nich przystąpili już do korygowania prognoz. Analitycy Erste BP uważają, że obecnie coraz bardziej prawdopodobne jest, że inflacja pozostanie blisko 3,0 proc. przez cały rok. Poprzednio prognozowali 3,5 proc. inflacji średniorocznej.

„Skala zaskoczenia skłoniła nas do rewizji w dół całej ścieżki CPI na 2026 r. Wydaje się obecnie coraz bardziej prawdopodobne, że inflacja pozostanie blisko 3 proc. przez cały rok (pod warunkiem utrzymania programu CPN do końca 2026 r. oraz stopniowego spadku cen ropy poniżej 90 dol.), co mogłoby ograniczyć skłonność Rady Polityki Pieniężnej do rozważania podwyżek stóp procentowych“ – napisano w raporcie Erste BP.

Ekonomiści Erste BP wskazują, że w maju słabszy od oczekiwań był odczyt inflacji żywności, który można przypisać przede wszystkim spadkowi cen warzyw, wspieranemu przez wysokie zbiory w 2025 r.

„Zwracamy jednak uwagę, że ryzyko dla cen żywności w nadchodzących miesiącach pozostaje skierowane w górę, szczególnie wobec trwającego konfliktu na Bliskim Wschodzie. Co więcej, opublikowana dziś ocena GUS tegorocznych zbiorów wskazuje na możliwy proinflacyjny wpływ cen żywności w II poł. 2026 r.“ – napisano w raporcie banku.

„Trudne warunki pogodowe (susza, wiosenne przymrozki) pogorszyły stan zbóż, rzepaku, warzyw i owoców, stwarzając ryzyko słabszych plonów i ograniczonej podaży“ – dodano.

Zdaniem ekonomistów, w przypadku inflacji bazowej miesięczny wzrost był zasadniczo zbliżony do obserwowanego w maju 2025 r., kiedy odnotowano zaskoczenie w dół w cenach transportu, łączności i rekreacji.

„Nie możemy potwierdzić, czy te same składowe odpowiadały za obecny wynik, ale jeśli tak było, może to wskazywać na zmianę wzorca sezonowego“ – zaznaczają ekonomiści.

Prognozy PKB i stóp procentowych

Kilka dni wcześniej ci sami ekonomiści Erste opublikowali prognozy dla Polski. Według nich PKB wzrośnie w tym roku o 3,6 proc., by w kolejnym spowolnić do 2,9 proc. rdr.

Stopa referencyjna utrzymać się ma na poziomie 3,75 proc. do przynajmniej pierwszego kwartału 2027 r. Kurs złotego do euro ma pozostać na 4,25 zł

Przewidują natomiast wzrost stopy bezrobocia. W kwietniu według GUS wynosiła 6 proc., ale do końca roku prognoza mówi o 6,2 proc., a do końca 2027 r. – 6,4 proc.

Postępować ma niestety zadłużenie kraju. Prognoza wskazuje na 64,5 proc. długu general governemt do PKB pod koniec 2026 r., ale już w 2027 r. ma to być 68,5 proc. To już zdecydowanie powyżej wyznaczonych nam kryteriów unijnych (60 proc.), ale i zagrożenie przebicia progu konstytucyjnego.

Ten ustalony jest na 60 proc., ale brana pod uwagę inna definicja długu (PDP) jest niższa od tego general government o 10,8 pkt proc. Zgodnie z tą prognozą na koniec 2027 r. mielibyśmy 57,7 proc. PKB długu PDP, co już uruchamiałoby mechanizmy ostrożnościowe. To będzie rok wyborów.